Leksikologiya

Question 1

Qaysi javobdagi ajratib ko‘rsatilgan so‘z “tez” so‘zi bilan o‘zaro ma’nodoshlik hosil qila olmaydi?

Accepted Answer

$\underline{	ext{ko‘p}}$ o‘ylamoq

Answer

$\underline{	ext{jizzaki}}$ odam

Answer

$\underline{	ext{jadal}}$ harakatlanmoq

Answer

$\underline{	ext{yaqin}}$ kunlarda

Question 2

Quyidagi gaplarda ajratib ko‘rsatilgan band so‘zi haqida berilgan to‘g‘ri hukmni toping.
1. Usta pichoqqa band yasash bilan ovora ekan, bezovta qilmadik.
2. Suv kelmasdan band tashlama.
3. Shifokor hozir band, birozdan keyin xabar oling.

Accepted Answer

Ushbu gaplarda qatnashgan band so‘zlarining barchasi o‘zaro shakldosh so‘zlar sanaladi.

Answer

1- va 3-gaplardagi band so‘zi o‘zaro ko‘p ma’noli so‘zlar sanaladi va ushbu so‘z 2-gapdagi band so‘ziga nisbatan shakldoshlik hosil qila oladi.

Answer

Har uchala gapdagi band so‘zi bir so‘zning turli ma’nolarda qo‘llanilishidir.

Answer

2- va 3-gapdagi band so‘zlari o‘zaro ko‘p ma’noli so‘zlar sanaladi va ushbu so‘zlar 1-gapdagi band so‘ziga nisbatan shakldoshlik hosil qila oladi.

Question 3

Qaysi javobdagi gaplar juftligida o‘z ma’nosida kelgan so‘zning ko‘chma ma’noda kelgan so‘z bilan o‘zaro shakldoshlik hosil qilishi kuzatiladi?

Accepted Answer

Do‘stlari soni tobora $\underline{	ext{ortgan}}$ yigit juda ishchan kayfiyatda edi. U yelkasiga $\underline{	ext{ortgan}}$ shu zahmat bilan uzoq yashay olmadi.

Answer

Oradan besh $\underline{	ext{asr}}$ o‘tsa ham, ushbu hikmatlar o‘z ahamiyatini yo‘qotgan emas. U $\underline{	ext{asr}}$ namozini o‘qish uchun ichkari uyga kirib ketdi.

Answer

Yer $\underline{	ext{yuzi}}$ birpasda oppoq qorga burkandi. Qizning oppoq $\underline{	ext{yuzi}}$ xijolatdan qizarib ketdi.

Answer

Daraxt $\underline{	ext{shoxlari}}$ shamolda og‘ir tebranib qo‘yardi. $\underline{	ext{Shoxlari}}$ katta bu ho‘kizning yonidan qo‘rqibroq o‘tdi.

Question 4

Qaysi javobda sinonimik qator va shu sinonimik qatorga mansub bo‘la oladigan so‘zlar to‘g‘ri moslashtirib ko‘rsatilgan?
1. huzur, shavq, ...
2. haybat, salobat, ...
3. madad, ko‘mak, ...
4. g‘am, qayg‘u, ...
a) anduh
b) yordam
c) ruh
d) ulug‘vorlik
e) quvnoq
f) gasht

Accepted Answer

1-f, 2-d, 3-b, 4-a

Answer

1-f, 2-d, 3-c, 4-a

Answer

1-e, 2-d, 3-b, 4-a

Answer

1-f, 2-e, 3-b, 4-c

Question 5

Qaysi javobda zid ma’noli so‘zlar juftligi berilgan?

Accepted Answer

tor − keng

Answer

qalin − yo‘g‘on

Answer

hiyla − xiyla

Answer

xotirjam − bemalol

Question 6

Qaysi so‘zlar qatorida boshqalari bilan o‘zaro ma’nodoshlik hosil qila olmaydigan so‘z ishtirok etgan?

Accepted Answer

eplamoq, uddalamoq, sarflamoq

Answer

yalqov, ishyoqmas, tanbal

Answer

betob, bemor, xasta

Answer

ayyor, quv, mug‘ombir

Question 7

Qaysi gapda $\underline{	ext{ochiq}}$ so‘zi o‘z ma’nosida qo‘llangan?

Accepted Answer

Ismat ota ochiq derazadan boshini chiqarib, o‘g‘lini chaqirdi.

Answer

Nafisa o‘z fikrlarini ko‘pchilik oldida ham ochiq ifoda qila olardi.

Answer

Yig‘ilishda aytilgan anchagina muammolar ochiq qoldi.

Answer

Haftaning dushanba kuni ochiq eshiklar kuni deb e’lon qilindi.

Question 8

Qaysi javobdagi yomon so‘zi gunoh, ayb ma’nolarida qo‘llangan?

Accepted Answer

Hay, Xadichaxon, o‘ylab gapiring-a, birovga tuhmat qilish yomon-a!

Answer

Bolalikda o‘tgan yomon kunlari esiga tushib xo‘rligi keldi.

Answer

Yarasi juda yomon, juda qiynalib yotibdi.

Answer

Yomon xabarning qanoti yengil bo‘ladi, tez tarqaladi.

Question 9

Qaysi gapdagi ajratib ko‘rsatilgan so‘z ko‘chma ma’noda qo‘llangan?

Accepted Answer

Muz tagida $\underline{	ext{erkalanib}}$ oqayotgan suvga biroz tikilib turdim.

Answer

Vodoprovod yonidagi oshrayhondan bir shox sindirib olib kaftiga $\underline{	ext{urdi}}$.

Answer

Endigina tug‘ilgan $\underline{	ext{qo‘zichoq}}$ oyoqda zo‘rg‘a turardi.

Answer

Respublikamizda oltin $\underline{	ext{zaxirasi}}$ yildan yilga ko‘paymoqda.

Question 10

Qaysi javobda tasviriy ifodaning izohi to‘g‘ri berilgan?

Accepted Answer

o‘rmon qiroli − sher

Answer

kumush tola − makkajo‘xori

Answer

dala malikasi − paxta

Answer

mo‘yqalam ustalari − shoirlar

Question 11

O‘zaro ma’nodoshlik hosil qila oladigan so‘zlarni aniqlang.

Accepted Answer

turfa, g‘alati, ajoyib

Answer

noo‘xshash, farq, tafovut

Answer

basavlat, sumbat, gavda

Answer

qasoskor, o‘ch, intiqom

Question 12

Qaysi gapda $\underline{	ext{g‘urur}}$ so‘zi “kibr” ma’nosida qo‘llangan?

Accepted Answer

Gapingizni qarang, bunchalik g‘ururga berilmang, g‘urur g‘urbatga solar.

Answer

Do‘ppi − o‘zbek xalqining milliy iftixori va milliy g‘ururi hisoblanadi.

Answer

G‘ofur aka yuragi g‘ururga to‘la chin inson va otashnafas shoir edi.

Answer

Uning yigitlik g‘ururi yordam so‘rab borishga yo‘l qo‘ymadi.

Question 13

Qaysi javobda ot turkumi doirasida o‘zaro shakldoshlik hosil qila oladigan so‘z berilgan?

Accepted Answer

ot

Answer

qor

Answer

afzal

Answer

shoh

Question 14

Qaysi javobdagi ajratib ko‘rsatilgan so‘z ko‘chma ma’noda qo‘llangan?

Accepted Answer

buloqning $\underline{	ext{ko‘zi}}$

Answer

$\underline{	ext{tog‘}}$ cho‘qqisi

Answer

$\underline{	ext{qalin}}$ taxta

Answer

$\underline{	ext{shabadaning}}$ yugurishi

Leksikologiya

Boshqa mavzular

Endi oʻzingiz sinab koʻring